MẤY ÔNG BÀ “EM XI” ƠI, NHỜ MỘT TÍ!

 

                                                Chu Tất Tiến

 

Không biết từ hồi nào, hai chữ “Em Xi” nhập vào kho tàng tiếng Việt ḿnh, rồi trụ ở đây luôn, không chịu đội nón đi ra nữa. Có lẽ v́ mấy chữ “người điều khiển chương tŕnh” nghe dài ḍng, lê thê, mà lại không có hơi hướng tân kỳ thời đại, nên bà con đành chấp nhận cho mấy đứa con lai này ở trong nhà luôn. Thiệt ra, với truyền thống đùm bọc, thương yêu, nên bà con có cho hai cái chữ này ở lại và đồng hóa thành tiếng Việt ḿnh th́ cũng vui cửa vui nhà, nhưng mà điều muốn nói ở đây là mấy ông bà làm nghề “em xi” này cũng nên xem lại thái độ và cách tŕnh diễn của ḿnh làm sao cho đẹp hơn, đứng đắn hơn và coi trọng khán giả hơn, chứ c̣n như hiện tại, “em xi” trăm hoa đua nở tùm lum tà la, làm những người xem nhiều khi mất hứng.

Trước hết là sự xuất hiện của các “em-vi-xi”, nếu không chua lè như “cà chua”, đặc giọng văn công, th́ lại vừa khô vừa khan, nghe chán cả đời. Nói vậy không phải là “kỳ thị, thành kiến, mất đoàn kết” đâu mà v́ thực tế, đa số khán giả xem băng có người điều khiển là “em-vi-xi” đều nhận thấy rằng các em xài một thứ ngôn ngữ kiểu cách, phóng đại đến ngớ ngẩn. Người xem dù có đáng tuổi ông nội, ông ngoại của “em-xi” hay là tí nhau c̣n ôm vú  mẹ cũng trở thành “các bạn” hết trọi. “Mời các bạn hăy hân hoan đón chào...” Giọng hát nào cũng “tuyệt vời”, “tuyệt diệu”, “khôi nguyên”, “cất cánh bay...” Các bài hát nếu không “ca tụng lao động”, “sáng tác điêu luyện” th́ lại “bao la, mênh mông, vĩ đại, đặc t́nh quê hương...” Mới đây, có “em-vi-xi” không chịu học bài, có mấy cái tên bài hát và tên ca sĩ cũng không thuộc mà phải cầm tờ giấy lăm lăm trong tay mà đọc. Lỡ mà bỏ xuôi tay xuống, tức th́ nói cà lăm liền.

Trang phục của “em-xi” bây giờ cũng quái đản. Đa số các em bắt chước Jennifer Lopez hay Madona, mà hát “thiên thai, chúng em xin dâng cho chàng trái đào... rơi.” Phải chi toàn là đào non, đào tươi th́ c̣n bắt mắt, đàng này có cả đào ông Thọ, đào già, đào sắp sứt cuống, đào đă qua “sáu mươi năm cuộc đời” rồi. Tưởng tượng những trái đào rụng này mà dâng cho Lưu Thần, Nguyễn Triệu, th́ hai chàng chạy có cờ về tới nhà luôn, không dám ở lại Thiên Thai đến mấy trăm năm như thế. Dĩ nhiên, không ai khó tính đến độ muốn mấy cô “em-xi” phải mặc áo dài cổ cứng cao, tà áo dài chấm gót v́ quá xưa rồi, nh́n không vô, nhưng cũng không nên khoe đào ra quá xá quà xa như thế, thiên hạ mê th́ ít, mà chê th́ nhiều. Mấy cô không biết chứ, từ mấy ông già hết “pin” đến mấy tay trai trẻ đều trầm trồ, phê b́nh... rất vô văn hóa, chưa thấy có trự nào khen một cách đứng đắn cả. Họ c̣n cho cái đĩa ngừng lại (Pause) để đo đạc mấy cái túi “ś-li-con” đó trên màn ảnh Tivi, rồi chắc lưỡi, hít hà, và cười.. hết sẩy luôn.

Vài em khác th́ không khoe “đào” mà khoe lưng, khoe vai. Lưng đàng sau xẻ xuống đến hết chỗ xẻ được mới chịu ngừng. Vai lại có hai loại: hoặc “vai em gầy guộc nhỏ, như cánh ... gà vừa mới chiên bơ”, hoặc ngược lại, loại “cổ cầy, vai bừa”, trông phát sợ. Nhiều em lại mặc những kiểu “mô-đen” rất mấp mô, chỉ gợi lên những ư tưởng đen đúa, không c̣n một chút “yểu điệu thục nữ” cho “quân tử gieo cầu” chút nào, váy th́ xếch lên, xéo xuống, giơ đùi giơ cẳng, làm cho người xem tưởng tượng đến những món  “Ôm” ở Việt Nam: ngủ trưa ôm, vơng ôm, cà phê ôm, hớt tóc ôm, bán xôi ôm, karaôkê ôm, cháo ôm, chè ôm, xe gắn máy ôm, tắc xi ôm, vườn trái cây ôm.. nghĩa là mọi sinh hoạt đời sống đều quy vào chữ “Ôm”, chỉ có thiếu “nghĩa địa ôm” mà thôi. Nói chung, mấy em “em-xi” thời nay đă không c̣n là những nhân vật gieo văn hóa trong sáng của người Việt Nam nữa rồi.

C̣n mấy ông “em-xi” th́ sao nhỉ? Nói về mấy em “em-xi” mà không nhắc đến các anh “em-xi” th́ kể bất công thật. Điều chắc chắn là mấy ông không khoe ...của rồi. Bố bảo! Nhưng có vài ông, nếu không diễu dở, diễu “dô diên”, cù không cười, th́ lại ngập ngừng, quên đề tài. Đang nói thao thao bỗng ngừng bất ngờ, lúng túng. Có nghĩa là không thuộc bài, không tôn trọng khán giả, nên cứ bước ra sân khấu nói bừa, cứ tưởng là ḿnh có khả năng “nhả ngọc, phun châu” rồng bay, gió cuốn. Một vài chàng “em-xi” cứ tưởng ḿnh “sếch xi” như tài tử Brat Pitt, nên cứ liếc ngang liếc dọc, rồi cười tủm, mong rằng sau bưă hát, có vài em gọi đến “cho em xin số nhà, và cho em xin số phôn anh luôn!”  Vài ông vẫn c̣n bắt chước thói quen điều khiển văn nghệ đồng quê ngoài trời, nên chẳng có cách nào giới thiệu hay hơn bằng cách giơ tay chỉ vào phía trong sân khấu và gào lên: “Xin quư vị cho một tràng pháo tay thật to cho...CA...A..A... S..Ĩ...Ĩ...Ĩ... VŨ... Ũ ... NHƯ...Ư.... CẪN...ẪN...ẪN...”

Bài hát nào cũng được ông giới thiệu trịnh trọng như vậy, nghe mệt cả lỗ tai. Nhất là ở mấy cái tiệc cưới, ông “em-xi” cứ liên tục “xin” mấy cái tràng pháo tay hoài. “Xin” hoài, người ta không cho nữa, th́ quê xệ cả ca sĩ lẫn người “‘xin giùm”. Nói về tiệc cưới, th́ lại càng không thể nói đến những tṛ dở người dở ngợm dở đười ươi của mấy anh “em-xi” tiệc cuới. Hồi xưa th́ chỉ có bắt hôn, bắt hít, nay th́ bắt vừa sờ vừa soạng. Có ông lấy một quả trứng luộc, bỏ vào trong quần chú rể, rồi bắt cô dâu bịt mắt đi t́m quả trứng trong khi ông “em-xi” oang oang: “Ṃ xuống đi! Xuống nữa! Tới ngă ba chưa? Có thấy quả trứng nào không? Mấy quả? Trứng đă nở ra chim chưa? Có thấy ṿi chim chưa?”

Trời đất quỷ thần ơi! Đám cưới người ta văn hóa như thế mà biến thành chỗ pḥng.. tắm ôm th́ hại cô dâu chú rể quá chừng chừng! Mọi người đều mặt đỏ như mặt trời!

Tội nghiệp cô dâu chú rể khờ khạo, không biết phản ứng ra sao, bố mẹ hai bên th́ nh́n nhau, chửi thầm đứa nào mời cái thằng trời đánh thánh vật này... Có ông “em-xi” lại ngẫu hứng lư qua cầu, ép bà mẹ cô dâu lên hát bài “Tôi đưa em sang sông...” Chưa kể một ông “em-xi” “oăn men ben”, hát ông ổng bài : “Này em hỡi, con đường em đi đó, đúng hay sai, em ơi!”

Nói nhiều h́nh như cũng là một cái lệ của “em-xi”. Có những ông thao thao bất tuyệt kể về cuộc đời ái t́nh sự nghiệp của cô dâu chú rể, bắt đầu bằng “một buổi chiều mưa, có một chàng trai đi từ từ...”  Nhiều tay nói dai như đỉa, sau khi ca tụng ḿnh đă từng điều khiển bao nhiêu đám cưới, ca tụng những ca sĩ lẫy lừng của ḿnh th́ nhắc quư vị nhớ cầm lấy cái cạc để trên bàn, bỏ vào túi, cho khỏi quên. Một ông xổ tiếng Anh chùm mặc dù đám cưới chẳng có ma Mỹ nào...

Thiệt ra, cũng có những anh “em-xi” thứ thiệt, nói giọng trầm ấm, chững chạc, giới thiệu ngắn gọn mà đầy đủ, không chịu giới thiệu “Ông Nguyễn, chú họ, c̣n ở Việt Nam” hay “bà Trần, bạn học của ba mẹ cô dâu”,  và nói tiếng Anh rất chỉnh. Rất tiếc, điều này rất hiếm. Phải chi những ông, bà “em-xi” chịu chuẩn bị lời nói, nội dung và cân nhắc trang phục ḿnh cho văn hóa, lễ độ với mọi người th́ hay biết mấy... Các cuộc tŕnh diễn Văn Nghệ  hay tiệc cưới đều là những cơ hội truyền đạt văn hóa của dân tộc, không phải là nơi làm tṛ nhố nhăng tùy hỉ, làm cho thế hệ sau quên mất cội nguồn dân tộc...

                                                          Chu Tất Tiến.

Bài này được trích đăng trong tuyển tập "Bôn-Sa có ǵ lạ không, em?" có bán tại các nhà sách, hoặc vào tuluc.com